23
Zdjęcia z satelity
Poniedziałek, marzec 23. 2009
Na zdjęciach satelitarnych, w kanałach 4 i 5 (0,5 0,6 µm i 0,6 0,7 µm) relief uwidocznił się słabo, najprawdopodobniej z powodu mgiełki atmosferycznej. Można na nich odróżnić jedynie kompleks górski od przedgórskiego i równinnego. Pierwszemu odpowiada fototon ciemny (do czarnego), drugiemu - jasnoszary (do białego), a trzeciemu - szary. Dobrze widoczna jest też sieć dolin dużych rzek: Arawan, Akbura i in., które w strefie górskiej wyróżniają się białym fototonem. W kanale 5 można również wydzielić większe stożki napływowe (akburiński, majlisajski), jednak podział ich na różnowiekowe generacje jest utrudniony.
W kanałach 6 i 7 (0,7 0,8 µm i 0,8 1,1 µm) obraz się zmienia; ujemny wpływ zamglenia jest w tych zakresach zminimalizowany.
Wyrazistość wszystkich form reliefu, nie przekraczających zdolności rozdzielczej zdjęcia, jest duża. Możliwe jest wydzielenie reliefu typu bad lands (tereny silnie rozczłonkowane, intensywnie niszczone przez erozję wgłębną) i płaskich wierzchowin wododziałów, które położone są na różnych poziomach hipsometrycznych i odpowiadają różnowiekowym powierzchniom zrównania. W dolinie Syrdarii zaznaczają się dwie wysokie terasy zbudowane z osadów środkowego plejstocenu, dwie średnie terasy (późny plejstocen) oraz niskie terasy i doliny wieku holoceńskiego. Cały zespół terasowy można ściśle zróżnicować na podstawie charakterystyk fototonalnych i rysunku rozczłonkowania.
Wnioski badaczy są więc następujące: na zdjęciach wielospektralnych odzwierciedlają się różnorodne typy i formy rzeźby oraz związane z tymi formami czwartorzędowe osady, wśród nich: aluwialne, proluwialne,
deluwialne i osady stokowe. Te ostatnie dają się dobrze rozszyfrować w kanałach 4 i 5; wszystkie pozostałe typy genetyczne oraz formy reliefu najwyraźniej widoczne są w kanałach 6 i 7. Zdjęcia w bliskiej podczerwieni cechuje największa geologiczna informatywność.
Wiele interesujących wniosków i obserwacji poczyniono podczas głośnego eksperymentu „Thuraya", który polegał na fotografowaniu różnych, wytypowanych wcześniej fragmentów kuli ziemskiej za pomocą wielospektralnej, 6kanałowej kamery fotograficznej MKF 6 z pokładu statku załogowego Sojuz 22. Uzyskane wówczas wysokiej jakości obrazy poddano wszechstronnej analizie, w tym także geomorfologicznej.
Interpretacja uzyskanych w trakcie tego eksperymentu obrazów okolic Bajkału ukazała bardzo szczegółowo geomorfologiczne rysy obszaru. Szczególnie wyraźnie uwidocznił się stopień współczesnego rozcięcia erozyjnego. Odnaleziono też na zdjęciach ślady dawnej, opuszczonej doliny, którą w przeszłości odbywał się odpływ wód z Bajkału do Leny. Ważnym wnioskiem (z punktu widzenia ewentualnych poszukiwań surowcowych) było stwierdzenie, że dolina miała pochodzenie tektoniczne, przebiegała wzdłuż uskoku. Zdjęcia z Sojuza 22 były też cennym źródłem informacji o formie transportu rumowiska rzecznego przy ujściach rzek zasilających Bajkał.
Poznanie mechanizmu tego procesu ma istotne znaczenie dla takich przedsięwzięć, jak ochrona brzegów morskich i walka z erozją lub badania nad rozprzestrzenianiem się zanieczyszczeń w zbiornikach wodnych. Analiza dwóch wariantów barwnych obrazów (z których jeden był kompozycją wyciągów spektralnych w widzialnej części widma, a drugi - z wykorzystaniem bliskiej podczerwieni) pozwoliła stwierdzić charakterystyczne zjawisko - szybkie pogrążanie się rzecznej zawiesiny wzdłuż plaży tuż przy ujściu rzeki. Porównując zdjęcia, uzyskane w czerwonej i zielonej części widma, można było wydzielić dwie strefy pola zawiesiny. Zewnętrzna granica pogrążonych pod powierzchnią wody i mających największą gęstość zawiesin, ściśle nawiązuje do zarysu brzegu, nie oddalając się od niego więcej niż na 2 km. Dzięki wysokiej zdolności rozdzielczej zdjęć uzyskano wiele danych o szczegółach budowy podwodnych partii delty. Ta sama możliwość jest wykorzystywana w badaniach ukształtowania i budowy szelfów morskich.
Brak komentarzy.



Dodaj swój komentarz: